บันทึกสถานที่ · วัดและเจดีย์

วัดปทุมธารา (วัดหน้าเมือง)

Wat Pathum Thara

ยืนยันแล้ว 8 ข้อ

ตอนนั้น · ก่อนหน้า · ตอนนี้ ↓

วัดปทุมธารา (วัดหน้าเมือง)

ตอนนั้น · ก่อนหน้า · ตอนนี้

ตอนนั้น

วัดหน้าเมืองกับการฟื้นเมืองตะกั่วป่า

พ.ศ. 2320 หรือช่วงฟื้นเมืองสมัยรัชกาลที่ 3 (ยังมีข้อขัดแย้ง)

ข้อมูลขัดแย้ง

ต้นกำเนิดของวัดปทุมธาราหรือวัดหน้าเมืองยังเล่าได้สองทาง เทศบาลเมืองตะกั่วป่าบันทึกคำบอกเล่าว่าท่านท้าว ธิดาพระยาตะกั่วป่า (ม่วง) สร้างวัดใน พ.ศ. 2320 แต่ฐานข้อมูลเมืองเก่าของ สผ. อธิบายว่า เมื่อเมืองเดิมถูกทำลายและร้างจากสงครามพม่า การฟื้นเมืองที่บ้านตลาดใหญ่ในสมัยรัชกาลที่ 3 เริ่มจากสร้างวัดหน้าเมือง แล้วจึงสร้างจวนเจ้าเมืองใกล้กัน

ภาพใหญ่ของตะกั่วป่าคือเมืองท่าริมแม่น้ำและศูนย์กลางค้าขายแร่ดีบุก เมืองรุ่งเรืองขึ้นจากการทำเหมืองและการค้าทางทะเล มีแรงงานชาวจีน โดยเฉพาะชาวจีนฮกเกี้ยน เข้ามาตั้งถิ่นฐานและเชื่อมโยงวัฒนธรรมกับแหลมมลายู วัดจึงน่าจะทำหน้าที่เป็นศาสนสถานหลักของชุมชนตลาดใหญ่และหลักหมายของเมืองที่กำลังตั้งขึ้นใหม่ แต่แหล่งข้อมูลที่พบยังไม่ระบุผู้สร้างที่ยืนยันได้หรือบทบาทพิธีกรรมรายวันในยุคนั้น

ก่อนหน้า

จากเมืองท่าน้ำสู่ย่านเมืองเก่า

พ.ศ. 2410·2499 และ พ.ศ. 2478

ยืนยันแล้ว

ในยุคการค้าทางน้ำ วัดอยู่ใกล้พื้นที่ที่มีการสัญจรและขนส่งสินค้า แหล่งชุมชนระบุว่าหม้อไอน้ำที่อยู่ในบริเวณวัดเป็นชิ้นส่วนเรือกลไฟที่พระยาเสนานุชิต (นุช ณ นคร) ร่วมทุนซื้อใน พ.ศ. 2410 เพื่อขนส่งสินค้าและปราบโจรสลัด ก่อนเรือเสื่อมสภาพและจมในลำน้ำตะกั่วป่า หลักฐานนี้สะท้อนเครือข่ายการค้า แต่ยังไม่ใช่หลักฐานว่าวัดดำเนินกิจการเหมืองแร่เอง

เมื่อศูนย์กลางเมืองย้ายไปบ้านย่านยาวใน พ.ศ. 2456 และทางน้ำตื้นเขิน บ้านตลาดใหญ่จึงลดบทบาททางเศรษฐกิจลง วัดยังคงเป็นศาสนสถานและพื้นที่ชุมชน โดยกุฏิวัดเคยใช้เป็นที่เรียนระยะแรกของโรงเรียนเทศบาลบ้านศรีตะกั่วป่า ก่อนโรงเรียนย้ายไปที่ตั้งปัจจุบันใน พ.ศ. 2499 เทศบาลระบุว่าอุโบสถศิลปะพื้นถิ่นภาคใต้ได้รับการขึ้นทะเบียนโบราณสถานใน พ.ศ. 2478 แต่ยังไม่ได้ตรวจประกาศต้นฉบับในการวิจัยรอบนี้

ตอนนี้

ศาสนสถานกลางชุมชนตลาดใหญ่ที่ยังต้องอ่านสถานะจากหน้างาน

2569 / 2026

ยังไม่ยืนยัน

ข้อมูลที่ตรวจได้ยืนยันตำแหน่งวัดบนถนนหน้าเมืองในชุมชนตลาดใหญ่ และยืนยันคุณค่าของอุโบสถเก่าในฐานะมรดกของเมืองเก่า แต่ยังไม่พบประกาศหรือข่าวทางการในช่วง 5 ปีล่าสุดที่ยืนยันโครงการบูรณะ กิจกรรมประจำ หรือสภาพการเปิดเข้าชมของวัดโดยตรง

เว็บท่องเที่ยวแห่งหนึ่งระบุเวลาเปิด 08.00·17.00 น. ทุกวัน ทว่ายังไม่มีประกาศจากวัดหรือหน่วยงานรัฐยืนยัน จึงควรถือเป็นข้อมูลไม่ยืนยันและติดต่อพื้นที่ก่อนเดินทาง การเข้าชมภายในอุโบสถ สภาพหม้อไอน้ำ การดูแลโดยคณะสงฆ์ และกิจกรรมชุมชนในปี 2569 ยังเป็นประเด็นที่ต้องสำรวจภาคสนาม

เส้นเวลาแบบจุด

  1. ข้อมูลขัดแย้ง

    พ.ศ. 2320

    คำเล่าว่าสร้างวัด

    เทศบาลบันทึกคำเล่าว่าท่านท้าว ธิดาพระยาตะกั่วป่า (ม่วง) สร้างวัดหน้าเมืองในปีนี้ แต่หลักฐานอีกชุดเชื่อมวัดกับการฟื้นเมืองสมัยรัชกาลที่ 3

    อ่านแหล่งอ้างอิง ↗
  2. ยืนยันแล้ว

    พ.ศ. 2410

    เรือกลไฟกับลำน้ำตะกั่วป่า

    หม้อไอน้ำที่อยู่ในบริเวณวัดเชื่อมโยงกับเรือกลไฟสำหรับขนส่งสินค้าและปราบโจรสลัดที่พระยาเสนานุชิตและพระยาวิชิตสงครามร่วมซื้อ

    อ่านแหล่งอ้างอิง ↗
  3. ยืนยันแล้ว

    พ.ศ. 2478

    ขึ้นทะเบียนอุโบสถเป็นโบราณสถาน

    เทศบาลระบุว่ากรมศิลปากรขึ้นทะเบียนอุโบสถ แต่ยังไม่ได้ตรวจประกาศต้นฉบับ

    อ่านแหล่งอ้างอิง ↗
  4. ยืนยันแล้ว

    พ.ศ. 2499

    กุฏิเป็นห้องเรียนระยะแรก

    โรงเรียนเทศบาลบ้านศรีตะกั่วป่าเคยเปิดเรียนในกุฏิวัด ก่อนย้ายไปยังที่ตั้งปัจจุบัน

    อ่านแหล่งอ้างอิง ↗
  5. ยืนยันแล้ว

    ไม่ระบุปี

    ฟื้นเมืองที่บ้านตลาดใหญ่

    สผ. ระบุว่าการสร้างเมืองใหม่เริ่มจากสร้างวัดหน้าเมือง ก่อนสร้างจวนเจ้าเมืองใกล้กัน

    อ่านแหล่งอ้างอิง ↗

ยังไม่มีภาพที่ได้รับอนุญาตให้เผยแพร่

จุดเด่นที่ควรดู

อุโบสถเก่า

ยังไม่ยืนยัน

ชมอาคารศาสนสถานที่เทศบาลระบุว่าเป็นศิลปะปักษ์ใต้และขึ้นทะเบียนโบราณสถานแล้ว ยังไม่ยืนยันการเปิดภายในในวันเข้าชม

อ่านแหล่งอ้างอิง ↗

เสาไม้แกนของอุโบสถ

ยังไม่ยืนยัน

รายละเอียดโครงสร้างที่เอกสารเทศบาลกล่าวถึง เหมาะกับการสังเกตงานช่างพื้นถิ่น; ยังไม่มีข้อมูลว่ามองเห็นได้ครบจากภายนอกหรือไม่

อ่านแหล่งอ้างอิง ↗

หม้อไอน้ำเรือกลไฟ

ยังไม่ยืนยัน

ชิ้นส่วนเรือที่แหล่งข้อมูลระบุว่าจัดอยู่ในบริเวณวัด เป็นหลักฐานเชื่อมกับการขนส่งสินค้าทางน้ำของเมือง ทั้งนี้ยังไม่มีข้อมูลตรวจสภาพล่าสุดในปี 2569

อ่านแหล่งอ้างอิง ↗

รู้หรือไม่

ยืนยันแล้ว

หม้อไอน้ำในบริเวณวัดถูกเล่าว่าเป็นชิ้นส่วนเรือกลไฟที่ใช้ขนส่งสินค้าและปราบโจรสลัดใน พ.ศ. 2410

อ่านแหล่งอ้างอิง ↗
ยืนยันแล้ว

กุฏิวัดเคยเป็นสถานที่เรียนระยะแรกของโรงเรียนเทศบาลบ้านศรีตะกั่วป่า

อ่านแหล่งอ้างอิง ↗

วิธีเดินทาง

ตัวเมืองตะกั่วป่า

ยังไม่ยืนยัน

ภูเก็ต

ยังไม่ยืนยัน

เขาหลัก

ยังไม่ยืนยัน

ที่ใกล้เคียงและสถานที่ในหมวดเดียวกัน

คำถามที่พบบ่อย

เปิดให้เข้าชมเวลาใด

ข้อมูลยังไม่ยืนยัน · เว็บเลิฟไทยแลนด์ระบุทุกวัน 08.00·17.00 น. ยังไม่มีประกาศจากวัดยืนยัน

สถานที่นี้มีประวัติความเป็นมาอย่างไร

เอกสารเทศบาลระบุว่าอุโบสถเป็นศิลปะพื้นถิ่นภาคใต้และใช้เสาไม้เป็นแกน เทศบาลระบุว่ากรมศิลปากรขึ้นทะเบียนอุโบสถเป็นโบราณสถานใน พ.ศ. 2478; การวิจัยครั้งนี้ยังไม่ได้ตรวจประกาศขึ้นทะเบียนต้นฉบับ

มีจุดเด่นอะไรให้ชม

รายละเอียดโครงสร้างที่เอกสารเทศบาลกล่าวถึง เหมาะกับการสังเกตงานช่างพื้นถิ่น; ยังไม่มีข้อมูลว่ามองเห็นได้ครบจากภายนอกหรือไม่ ชิ้นส่วนเรือที่แหล่งข้อมูลระบุว่าจัดอยู่ในบริเวณวัด เป็นหลักฐานเชื่อมกับการขนส่งสินค้าทางน้ำของเมือง ทั้งนี้ยังไม่มีข้อมูลตรวจสภาพล่าสุดในปี 2569

ที่มาของข้อมูล

ชื่อประเภทวันที่เข้าถึงลิงก์
เทศบาลเมืองตะกั่วป่า: แผนการดำเนินงานด้านสิ่งแวดล้อม ประจำปีงบประมาณ 2563 หน้า 11·12หน่วยงานทางการ2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร: ตลาดใหญ่แหล่งข้อมูลอื่น2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม: เมืองเก่าตะกั่วป่าหน่วยงานทางการ2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
วารสารเมืองโบราณ: โรงเรียนภาษาอังกฤษที่ตะกั่วป่า สมัยรัชกาลที่ 5แหล่งข้อมูลอื่น2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
เลิฟไทยแลนด์: วัดหน้าเมืองบล็อก2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
วารสารเมืองโบราณ: โรงเรียนอังกฤษแห่งแรกในตะกั่วป่าแหล่งข้อมูลอื่น2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
เทศบาลเมืองตะกั่วป่าหน่วยงานทางการ2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
เลิฟไทยแลนด์: วัดหน้าเมืองบล็อก2026-09-07เปิดแหล่ง ↗
ข้อมูลที่ยังหาไม่เจอ
  • พิกัด GPS: ยังอ่านจุดสถานที่ตรงวัดจาก Google Maps, OpenStreetMap, Mapcarta หรือ Wikidata ไม่ได้ ลิงก์นำทางจากเว็บท่องเที่ยวเปิดไม่สำเร็จ จึงไม่ใช้พิกัดเมืองเก่าแทนพิกัดวัด; confidence เป็น low เพราะยังไม่มีพิกัดยืนยัน
  • ที่อยู่: ถนนหน้าเมืองและชุมชนตลาดใหญ่ยึดเอกสารเทศบาล ส่วนตำบลและรหัสไปรษณีย์อ้างอิงหน้าเลิฟไทยแลนด์ https://www.lovethailand.org/travel/en/68-Phang-Nga/7958-Wat-Na-Mueang.html ซึ่งกลับระบุถนนอุดมธารา จึงควรตรวจชื่อถนนและทางเข้าหน้างาน; ไม่พบเลขที่
  • ชื่ออังกฤษใช้ชื่อที่ผู้ว่าจ้างกำหนด ยังไม่พบหลักฐานชื่ออังกฤษทางการ; หน้าเลิฟไทยแลนด์ที่อ่านได้ใช้ Wat Na Mueang
  • เวลาเปิดมีเพียงเว็บท่องเที่ยวและข้อมูลเก่า ไม่ยืนยันตารางปัจจุบันหรือเวลาเปิดอุโบสถ
  • ค่าเข้าชม เบอร์โทร เฟซบุ๊ก เว็บไซต์ และไลน์ของวัด: ไม่พบแหล่งที่ตรวจสอบได้ว่าเป็นของวัดนี้โดยตรง
  • วิธีเดินทางจากตัวเมืองตะกั่วป่า ภูเก็ต และเขาหลัก รวมระยะทางและรถโดยสาร: ยังไม่มีแหล่งที่เปิดอ่านได้และยืนยันเส้นทางถึงวัด จึงใส่ null ไม่คำนวณจากพิกัดเมือง
  • ปีสร้างและผู้สร้าง: มีเพียงคำเล่าในเอกสารเทศบาล และช่วงเวลาขัดกับคำอธิบายของ สผ. ยังไม่มีหลักฐานชั้นต้นตัดสิน
  • การขึ้นทะเบียน: พบปี 2478 ในเทศบาลและศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร แต่ยังไม่พบประกาศต้นฉบับ เล่ม ตอน วันที่ และขอบเขตที่ดิน
  • บทบาทยุคเหมืองดีบุก: พบความเชื่อมโยงทางขนส่งสินค้าและแร่ แต่ยังไม่พบหลักฐานว่าวัดเป็นเจ้าของเหมืองหรือเป็นท่าเรือแร่โดยตรง
  • สถาปัตยกรรมจีนหรือชิโน-โปรตุกีสของวัด: ยังไม่พบหลักฐานเฉพาะตัวอาคารวัด จึงไม่ใช้ลักษณะตึกแถวในเมืองเก่ามาอธิบายวัด
  • ช่วงเวลาที่ควรไป ระยะเวลาเที่ยว และระเบียบแต่งกายเฉพาะวัด: ไม่พบข้อมูลยืนยัน
  • เทศกาลเฉพาะวัด เดือน ปฏิทินจันทรคติ และกิจกรรม: ไม่พบประกาศที่ระบุวัดเป็นสถานที่จัด จึงไม่ยกเทศกาลศาลเจ้าหรือวัดอื่นมาใช้
  • ที่จอดรถ ห้องน้ำ ทางลาด และการเข้าถึงของผู้สูงอายุหรือรถเข็น: ไม่พบรายละเอียดที่ตรวจสอบได้
  • สถานที่ใกล้เคียงที่เดินถึงได้: พบสถานที่ร่วมย่านเมืองเก่า แต่ยังไม่มีข้อมูลเส้นทางเดินจากวัดและเวลาเดินที่ตรวจสอบได้ จึงเว้นรายการ
  • ภาพทางการ: ยังไม่พบลิงก์ภาพเฉพาะวัดที่ยืนยันตัวภาพและเจ้าของได้ จึงเว้น photos และไม่อนุมานสิทธิ์ใช้งาน
  • จุดเด่นสามรายการประกอบด้วยอุโบสถ รายละเอียดเสาไม้ และหม้อไอน้ำตามเอกสาร ยังไม่มีการสำรวจหน้างานยืนยันสภาพหรือการเข้าถึงปัจจุบัน
  • ปีสร้างที่ยืนยันได้และผู้สร้างยังขัดแย้งระหว่างคำเล่า พ.ศ. 2320 กับเรื่องการฟื้นเมืองสมัยรัชกาลที่ 3
  • ยังไม่พบประกาศราชกิจจานุเบกษาหรือฐานข้อมูลกรมศิลปากรต้นฉบับที่ยืนยันการขึ้นทะเบียน พ.ศ. 2478
  • ยังไม่พบหลักฐานยืนยันผลกระทบโดยตรงจากสึนามิ พ.ศ. 2547
  • ยังไม่พบข่าวย้อนหลัง 5 ปีที่ตรงกับวัดโดยเฉพาะ หรือโครงการบูรณะ/พัฒนาในช่วงดังกล่าว
  • ยังไม่พบ URL รูปภาพตรงของวัดที่ตรวจสอบเครดิตและสิทธิ์ได้ จึงเว้น photos_archive และ photos_current เป็นอาร์เรย์ว่าง
  • ยังไม่ยืนยันว่าปัจจุบันวัดเปิดอุโบสถให้เข้าชม ภายในมีสภาพอย่างไร และมีกิจกรรมประจำอะไรบ้าง
  • ยังไม่พบชื่อผู้ดูแลวัดหรือข้อมูลการบูรณะล่าสุด